Wat is llms.txt? Zo maak je jouw website leesbaar voor AI

Wééér een nieuwe term waar je helemaal geen zin in had. Alleen de naam is al best vermoeiend; llms.txt.

Maar goed, we zitten nu eenmaal op de GEO-trein en die gaat nog altijd volle kracht vooruit.  Dus lees in een paar minuten wat het inhoudt en neem deze praktische tips vooral mee.

Wat is een llms.txt-bestand: een gecureerde plattegrond voor AI

Llms.txt is een tekstbestand dat je in de hoofdmap van je website plaatst, bereikbaar via jouwdomein.nl/llms.txt. Het bestand geeft AI-taalmodellen (LLM’s, oftewel Large Language Models) een beknopt, gestructureerd overzicht van je website: wat je bedrijf doet, voor wie, en waar de belangrijkste informatie te vinden is.

Je kunt het zien als een gecureerde plattegrond van je website, speciaal voor AI. Waar een mens je website leest via menu’s, afbeeldingen en vormgeving, wil een AI-systeem het liefst kale, duidelijke tekst zonder ruis. HTML-pagina’s zitten vol navigatie, scripts en opmaak die voor een taalmodel alleen maar afleiding zijn. Llms.txt lost dat op door de essentie op één plek aan te bieden, in markdown: een eenvoudig tekstformaat dat taalmodellen uitstekend begrijpen.

De standaard werd in september 2024 voorgesteld door Jeremy Howard, medeoprichter van Answer.AI. In augustus 2026 verscheen versie 2 van de specificatie, met nieuwe afspraken over hoe AI-agents het bestand automatisch kunnen vinden.

Waarom bestaat llms.txt: minder ruis voor AI die live meeleest

AI-assistenten gebruiken websites op twee manieren. Ten eerste tijdens het trainen van het model, waarbij het hele web wordt gecrawld. Ten tweede op het moment dat een gebruiker een vraag stelt: vraagt iemand aan ChatGPT wat een goed marketingtraject is voor MKB-bedrijven in Nederland, dan zoekt en leest de AI op dat moment live webpagina’s om het antwoord te onderbouwen.

Bij dat live meelezen speelt een praktisch probleem: het geheugen van een AI-model (het contextvenster) is beperkt, en elke overbodige token kost tijd en geld. Een AI die eerst door duizend regels HTML-code moet ploegen voordat hij bij jouw dienstenoverzicht komt, haakt sneller af of mist de kern. Llms.txt geeft de AI in één klein bestand precies wat hij nodig heeft: een samenvatting plus links naar de belangrijkste pagina’s, die hij alleen opent als dat nodig is.

De opbouw van een llms.txt-bestand: een vaste, simpele structuur

De opbouw is vastgelegd in de specificatie en bewust simpel gehouden. Een geldig llms.txt-bestand bevat, in deze volgorde: een H1-kop met de naam van je bedrijf (het enige verplichte onderdeel), een korte samenvatting als citaat, eventueel wat extra kerninformatie, en daarna één of meer secties met links naar belangrijke pagina’s, elk met een korte beschrijving.

Een ingekort voorbeeld voor een fictief bedrijf laat zien hoe dat er in de praktijk uitziet:

# Bakkerij Jansen

> Ambachtelijke bakkerij in Utrecht, gespecialiseerd in desembrood
> en taarten op bestelling. Bezorging in heel Utrecht, bestellen kan online.

Belangrijk om te weten:
- Openingstijden: di-za 8:00-17:00
- Taarten minimaal 48 uur van tevoren bestellen

## Assortiment
- [Desembroden](https://bakkerijjansen.nl/desembrood): Overzicht van alle broden met prijzen.
- [Taarten op bestelling](https://bakkerijjansen.nl/taarten): Mogelijkheden, prijzen en besteltermijnen.

## Praktisch
- [Bestellen & bezorgen](https://bakkerijjansen.nl/bestellen): Zo werkt online bestellen.
- [Contact](https://bakkerijjansen.nl/contact): Adres, telefoonnummer en route.

## Optional
- [Ons verhaal](https://bakkerijjansen.nl/over-ons)

De sectie “Optional” is een vaste conventie: daar zet je links die een AI mag overslaan als er weinig ruimte is.

Llms.txt, llms-full.txt en markdown-pagina’s: drie lagen van uitgebreidheid

De standaard bestaat eigenlijk uit drie onderdelen, oplopend in uitgebreidheid.

• 1.Llms.txt: het compacte overzichtsbestand, de basis en voor de meeste websites voldoende om mee te starten.
• 2.Markdown-versies per pagina: een kale tekstversie van je belangrijkste pagina’s op dezelfde URL met .md erachter, gekoppeld via een link-tag in de hoofding van je HTML.
• 3.Llms-full.txt: een optioneel, groter bestand met de volledige tekst van je belangrijkste pagina’s, vooral populair bij softwaredocumentatie en zelden nodig voor een gemiddelde MKB-website.

In de hoofding van je HTML-pagina verwijs je naar de markdown-versie met een link-tag van het type “alternate text/markdown”, zodat een AI-agent die op je pagina landt direct de schone versie kan pakken. Sinds versie 2 van de standaard bestaat ook de verwijzing “describedby”, die terugverwijst naar het llms.txt-bestand zelf.

Llms.txt versus robots.txt en sitemap.xml: drie bestanden, drie rollen

Dit is een veelgemaakte denkfout: llms.txt is niet hetzelfde als robots.txt of sitemap.xml. De drie bestanden hebben elk een eigen rol.

Robots.txt zegt tegen crawlers wat ze mogen: welke delen van je site toegankelijk zijn voor bots. Het is een toestemmingsbestand. Sitemap.xml is een complete lijst van al je indexeerbare pagina’s, bedoeld voor zoekmachines: volledig, maar zonder duiding, want Google ziet welke pagina’s er zijn, niet welke het belangrijkst zijn of wat erop staat.

Llms.txt is een gecureerde selectie mét context, speciaal voor AI. Het vertelt niet wat mag, maar wat belangrijk is en wat het betekent. Een aparte XML-sitemap voor AI bestaat overigens niet: de makers van de standaard kozen bewust voor markdown in plaats van XML, omdat taalmodellen dat formaat het beste verwerken. Je houdt dus gewoon je bestaande sitemap.xml voor Google, en zet llms.txt ernaast.

Werkt llms.txt echt: een eerlijk antwoord

Hier moet je als ondernemer scherp op zijn, want er wordt online veel beloofd dat niet wordt waargemaakt.

Wat vaststaat: Google heeft herhaaldelijk bevestigd dat llms.txt geen enkele invloed heeft op je positie in Google Search of AI Overviews. Google’s Gary Illyes gaf in 2025 aan dat Google het bestand niet ondersteunt, en John Mueller merkte op dat grote AI-diensten het destijds nauwelijks ophaalden. Ook onafhankelijke logbestand-analyses uit 2026 laten zien dat AI-crawlers robots.txt duizenden keren opvragen en llms.txt slechts een handvol keren.

Wat er tegenover staat: de standaard wint aan de andere kant juist terrein. OpenAI, Anthropic en Google publiceren zelf llms.txt-bestanden voor hun eigen documentatie. Google nam llms.txt in mei 2026 op in Lighthouse, als onderdeel van de nieuwe agentic-browsing-audits die meten hoe goed een website voorbereid is op AI-agents. Er ligt sinds juni 2026 een voorstel bij het W3C om er een officiële webstandaard van te maken, en platforms als Mintlify, GitBook, Wix en WordPress-plugins zoals Yoast genereren het bestand inmiddels automatisch.

De juiste conclusie: llms.txt is geen SEO-trucje en geen wondermiddel voor AI-zichtbaarheid vandaag. Het is een goedkope voorbereiding op morgen, bedoeld voor het moment dat een AI-agent tijdens een gesprek jouw site raadpleegt, niet voor crawlers die het web afstruinen. Het maken kost tien minuten, het kan geen kwaad, en je bent er klaar voor zodra AI-agents het structureel gaan gebruiken. Wat écht bepaalt of AI jouw bedrijf noemt, blijft de basis: heldere teksten, een goede sitestructuur, up-to-date informatie en vermeldingen op andere websites.

Samenvatting: klein bestand, geen wondermiddel, wel een goede voorbereiding

Llms.txt is een klein tekstbestand dat AI-assistenten een beknopt overzicht van je website geeft, zodat ze snel de kern vinden zonder door alle HTML heen te hoeven. Het verbetert je positie in Google of AI Overviews niet, dat hebben Google zelf en onafhankelijke analyses bevestigd. Wel wint de standaard terrein bij grote AI-partijen en platforms, en is het in tien minuten gemaakt tegen nagenoeg geen kosten. Zie het als een oprit naar een snelweg die nog wordt gebouwd: combineer het met sterke content, een logische structuur en een website die zowel mensen als machines moeiteloos begrijpen.